WordPress Haber Teması Nasıl Seçilir?

İyi bir WordPress haber teması; yüzlerce haberin listelendiği ana sayfa ve kategori sayfalarında bile hızlı açılan, reklam alanlarını sayfayı kaydırmadan yerleştiren, haberler için doğru yapısal veriyi üreten ve telefonda rahat okunan temadır. ColorMag gibi ücretsiz temalarla da Newspaper, Jannah ya da Soledad gibi ücretli temalarla da haber sitesi kurulabilir; seçimi tema adı değil, sitenizin yayın düzeni belirlemeli.

Bu yazının eski hâlinde on kadar ücretsiz temanın tanıtımı vardı. Temaların çoğu zamanla güncellenmez hâle geldi, bazıları dizinden kalktı. Bu yüzden liste yerine, bir haber temasını denerken bakmanız gereken noktaları yazdım. Aşağıda adı geçen temalar yalnızca bilinen örneklerdir, tavsiye listesi değildir.

Haber sitesini kurumsal siteden ayıran yük

WordPress ile haber sitesi yapılır; büyük yayın kuruluşlarının da kullandığı bir altyapıdır. Ama haber sitesinin teması, beş sayfalık bir şirket sitesinin temasından farklı bir yük taşır:

Gün içinde çok sayıda haber girilir ve arşiv her gün büyür.
Ana sayfa manşet, son dakika, kategori blokları ve "en çok okunanlar" gibi bölümlerden oluşur; her blok veritabanına ayrı bir sorgu demektir.
Önemli bir gelişmede trafik birkaç dakika içinde katlanabilir.
Birden fazla muhabir, editör ve yazar aynı anda panele girer.
Gelir çoğunlukla reklamdan gelir, bu yüzden reklam alanları sayfa yapısının parçasıdır.

Temanın demo sayfası bunların hiçbirini göstermez. Demo, bir avuç haberle ve önbellekli bir sunucuda çalışır.

Temaya bakmadan önce kendi yayın düzeninizi yazın

Tema galerisinde gezinmeden önce şu sorulara cevap verin; elinizdeki liste temaları elemeyi çok kolaylaştırır:

Günde kaç haber girilecek, kaç kişi girecek?
Kategoriler neler olacak? Gündem, ekonomi, spor gibi genel başlıklar mı, yoksa yerel bir site için ilçe ilçe ayrım mı?
Manşet nasıl seçilecek: editörün işaretlediği haberler mi, son girilenler mi?
Reklamlar Google AdSense gibi bir ağdan mı gelecek, yoksa doğrudan satılan banner'lar mı olacak?
Video, foto galeri, köşe yazısı, canlı anlatım gibi farklı içerik türleri olacak mı?

Ana sayfa ve kategori sayfasında hız

Haber temalarında yavaşlığın ana kaynağı ana sayfadaki blok sayısıdır. Her blok kendi sorgusunu çalıştırır, kaydırıcılar ve sekmeli bölümler ek JavaScript yükler. Bir temayı denerken demo sitesini değil, kendi test kurulumunuzu ölçün. FakerPress gibi bir eklentiyle birkaç yüz deneme haberi üretip temayı bu içerikle doldurursanız gerçek kullanıma daha yakın bir sonuç görürsünüz.

Bunun yanında şunlara dikkat edin:

Sayfa önbelleği haber sitesinde zorunludur. Tema, önbellekle çakışan "canlı" bölümler kullanıyorsa (her istekte yeniden hesaplanan sayaçlar gibi) bunun bir karşılığı olmalı.
"En çok okunanlar" listesini her sayfa açılışında hesaplayan çözümler sunucuyu yorar.
Yazı tipleri ğ, ş, ı, İ gibi Türkçe karakterleri içermeli; içermezse tarayıcı bu harfleri başka bir yazı tipiyle gösterir ve başlıklar bozuk görünür.
Haber görselleri temanın belirlediği boyutlarda otomatik kırpılmalı; tam boy fotoğrafı küçük kutuya sığdıran tema sayfayı gereksiz yere ağırlaştırır.

Sunucu tarafının bu yükü nasıl karşılayacağını WordPress hosting seçimi yazısında ayrıca anlattım.

Reklam alanları sayfayı kaydırmamalı

Haber okurken metnin birden aşağı kayması ve yanlış bağlantıya tıklamak, çoğu zaman sonradan yüklenen bir reklam yüzündendir. Google bu kaymayı Core Web Vitals içindeki CLS (Cumulative Layout Shift) değeriyle ölçer. İyi bir haber teması reklam alanlarının yüksekliğini önceden ayırır, böylece reklam gelse de gelmese de içerik yerinde durur.

Temayı seçerken reklam alanlarının nerede olduğuna, mobilde hangilerinin gösterildiğine ve bir alanı kapattığınızda boşluk kalıp kalmadığına bakın. Metnin her paragrafı arasına reklam koymaya izin veren ayarlar gelir açısından cazip görünebilir, ama okuru sayfadan uzaklaştırır.

Haber sitesi için AMP neden şart değil

Bir dönem Google'ın Öne Çıkan Haberler bölümüne girmek için AMP sayfası gerekiyordu ve haber temaları bunu öne çıkarıyordu. Google bu şartı 2021'de kaldırdı; artık hızlı ve mobil uyumlu her sayfa bu bölümde yer alabilir. Bu yüzden bir temanın AMP desteği seçim ölçütü değildir. Ayrı bir AMP sürümü, iki ayrı şablonun bakımını yapmak demektir. Konunun ayrıntısını ve AMP'den çıkarken dikkat edilecekleri AMP nedir yazısında bulabilirsiniz.

NewsArticle yapısal verisi ve tarih bilgisi

Google, haber sayfasının başlığını, görselini, yayın ve güncelleme tarihini ve yazarını yapısal veriden okuyabilir. Bunun için NewsArticle ya da Article türünde işaretleme kullanılır; ayrıntıları Google'ın makale yapısal verisi belgesinde yer alır. Tema ya da SEO eklentisi şu bilgileri doğru üretmeli:

headline: haberin başlığı
image: haberin ana görseli
datePublished ve dateModified: saat dilimiyle birlikte yayın ve güncelleme zamanı
author: yazar adı ve mümkünse yazarın profil sayfası

İki şeye dikkat edin. Birincisi, tema ve SEO eklentisi aynı anda işaretleme üretiyorsa sayfada iki ayrı makale kaydı oluşur; birini kapatın. İkincisi, yapısal verideki tarih ve yazar bilgisi sayfada da görünür olmalı. Okurun göremediği bir yazar adı ya da her gün kendiliğinden güncellenen bir tarih güven vermez.

Google Discover'da büyük görselle görünmek için haber görsellerinin geniş olması ve sayfada büyük görsel önizlemesine izin verilmesi gerekir. Haber site haritası da yalnızca son iki günde yayınlanan haberleri içermelidir; çoğu SEO eklentisi bunu ayrı bir ayar olarak sunar. Sitenin genel SEO ayarlarını WordPress SEO kontrol listesinde topladım.

Kategori, etiket ve manşet düzeni

Haber sitelerinde en çok dağınıklık etiketlerde çıkar. Her habere beş on rastgele etiket eklenirse içinde tek haber olan yüzlerce etiket sayfası oluşur. Etiketleri kontrollü bir listeyle kullanın ya da etiket sayfalarını dizine kapatın. Kategoriler ise az ve net olmalı; bir haber tek bir ana kategoride dursun.

Temanın manşeti nasıl seçtiğine de bakın. Editörün belirli haberleri işaretleyerek manşete taşıyabilmesi, son girilen haberin otomatik manşet olmasından çok daha kullanışlıdır. Kategori sayfalarında sayfalama, içerik haritası (breadcrumb) ve kategori açıklaması gösterebilme de aranacak özellikler arasındadır.

Telefonda okuma deneyimi

Haber okurlarının önemli bir kısmı siteye telefondan, çoğu zaman bir sosyal medya paylaşımından gelir. Temayı telefonda denerken şunlara bakın: metin boyutu uzun haberi yorulmadan okumaya yetiyor mu, paylaşım düğmeleri ya da yapışkan reklamlar metnin üstüne biniyor mu, açılır pencereler haberi kapatıyor mu, menü tek elle kullanılabiliyor mu?

Ücretsiz ve ücretli haber temaları arasındaki fark

WordPress.org tema dizinindeki ücretsiz temalar yayınlanmadan önce bir inceleme sürecinden geçer ve dizinden güncelleme alır. ColorMag bu dizinde bulunan, haber ve dergi siteleri için hazırlanmış temalardan biridir. Ücretsiz temalar genellikle daha sade olur; bazıları ek özellikleri ücretli sürümde sunar.

Newspaper, Jannah ve Soledad gibi ücretli temalar ise tema pazar yerlerinden ya da geliştiricilerinden lisansla satılır. Ücretli temalar genellikle daha fazla hazır düzenle gelir, bazıları kendi sayfa oluşturucusunu da içerir ve lisans süresi boyunca destek verilir. Karşılığında daha ağır olabilirler ve temaya özel oluşturucuyla hazırlanan sayfalar, temayı değiştirdiğinizde taşınmaz. Ücretli tema alırken lisansın kaç site için geçerli olduğuna ve güncelleme ile desteğin ne kadar süre kapsandığına bakın.

Lisansı kırılmış (nulled) temaların bedeli

Ücretli temaların lisans kontrolü kaldırılmış kopyaları bazı sitelerde ücretsiz dağıtılır. Bu kopyalara sık sık zararlı kod eklenir: sitenize gizli spam bağlantıları yerleştiren, yönetici hesabı açan ya da ziyaretçileri başka sitelere yönlendiren kodlar. Bu tür gizli bağlantı satışının nasıl işlediğini hacklink nedir yazısında anlattım. Bir haber sitesi için zarar daha büyüktür, çünkü sitenin güvenilirliği tek sermayesidir. Ayrıca lisanssız temaya güvenlik güncellemesi gelmez. Bütçe kısıtlıysa kırılmış bir ücretli tema yerine iyi bakılan ücretsiz bir temayla başlamak her zaman daha güvenlidir.

Haber sitesi kuracaklardan gelen sorular

Temayı sonradan değiştirirsem haberler kaybolur mu?

Haberler veritabanında durduğu için kaybolmaz. Değişen şey görünümdür: temaya özel kısa kodlar, bileşenler ve sayfa oluşturucuyla hazırlanan ana sayfa yeni temada çalışmaz, yeniden kurulması gerekir. Değişikliği önce sitenin bir kopyasında denemek en güvenli yoldur.

Google Haberler'e girmek için başvuru yapmak gerekiyor mu?

Öne Çıkan Haberler gibi bölümlerde hangi sitelerin görüneceğine Google kendisi karar verir; bunun için bir başvuru ya da garanti yoktur. Google Publisher Center üzerinden yayınınızı tanıtabilirsiniz, ama asıl belirleyici olan düzenli, özgün ve kaynağı belli haber üretmektir.

Yerel bir haber sitesi için hangi kategori yapısı uygun olur?

Okurun aradığı şekilde kurun. Bir il sitesinde ilçe kategorileri, yanında da gündem, spor, ekonomi gibi konu kategorileri çoğu zaman iyi çalışır. Bir haberi hem ilçe hem konu kategorisine koymak yerine birini ana kategori, diğerini etiket olarak kullanmak sayfaların birbirini tekrar etmesini önler.

Haber sitesine yorum bölümü açmalı mıyım?

Yorumlar okurla bağ kurar ama düzenli denetim ister. Moderasyon için zaman ayıramayacaksanız yorumları kapalı tutmak, denetlenmeyen ve spamla dolan bir yorum bölümünden daha iyidir.

Temayı seçtikten sonra kurulum, ilk ayarlar ve güvenlik adımları için WordPress site kurma rehberinden devam edebilirsiniz. Haber sitenizin temadan bağımsız, ihtiyacınıza göre tasarlanmasını isterseniz web tasarım hizmeti sayfasına göz atabilirsiniz.